Norsk Barneblad » dyr

Ein liten sjiraff er fødd!

Nana — Fri, 06 Jan 2012 10:43:11 +0000

Året starta godt i Kristiansand Dyrepark. På torsdag 5. januar i år, kom ei lita sjiraffjente til verda. Ho vog 60 kilo og er omlag 175 cm høg. Mora heiter Mindy og er 4 år gammal og kom frå ein dyrehage i Sverige i juni 2010. Faren heiter Georg og er fødd i Danmark. Han er sju år gammal. Alt går fint med mor og barn.

Fødselen gjekk heilt etter boka. Og etter berre ein time reiste den vesle sjiraff-jenta seg opp på lange spinkle bein. Knapt to timar seinare drakk ho mjølk frå mor si. Ja, mora Mindy er ei skikkeleg fin mor sjølv om ho aldri har gjort dette før. Dette lovar godt for framtida! Vi gratulerer den vesle familien!

Norsk Barneblad for dyreglade barn – på nynorsk!

Rufus

Nana — Thu, 03 Nov 2011 12:28:26 +0000

Miss Lesehest har sendt oss dette søte biletet av kattungen sin, Rufus! Er han ikkje nydeleg? Kanskje du har eit kjæledyr du vil vise fram?

Då kan du sende mms til 952 44 561 eller e-post med fil til nana@norsk-barneblad.no

Norsk Barneblad for dyrevennar – på nynorsk!

50 milliardar insekt døyr i trafikken!

Nana — Tue, 04 Oct 2011 09:06:30 +0000

Berre i sommar døydde 50 milliardar insekt i trafikken. Kvar personbil tek livet av om lag 6000 insekt i løpet av ein sommar.

Entomolog

Vi har om lag 23 000 registrerte insektartar her i landet. Truleg har vi ein del til som vi enno ikkje veit om. Ja, sjølv i våre dagar er det mange insekt som enno ikkje er oppdaga og har fått namn. Entomolog heiter ein insektforskar på fint.

Insektforskarane trur at varm asfalt er tiltrekkjande på mange insekt. Det gjer at det ikkje blir drepe så mange ved grusvegar som på asfaltvegane.

Eit dødeleg mistak

Nattsvermarar og andre som likar seg best om natta, er tiltrekte av lys. Dei tek frykteleg feil av gatelys og lys frå bilane, som dei trur er månelyset. Eit dødeleg mistak for mange av dei.

Tung i snuen

Likevel er det dagsommarfuglar, humler, kveps, tordivlar, trebukkar og marihøner som oftast klaskar i frontruta. Dei er store og tunge og kan ikkje så lett svinge unna plutselege hinder. Og boom, så er det over.

Bussar og lastebilar drep flest

Vi har over 2 millionar personbilar her i landet. Dei tek livet av noko slikt som 12 milliardar insekt. Og dei 414 000 bussane og lastebilane drep rundt 36 milliardar insekt i løpet av ein sommar.

Ikkje så lett å vere liten, altså.

Norsk Barneblad for smarte barn – på nynorsk!

Men dei drukna ikkje!

Nana — Wed, 31 Aug 2011 12:47:20 +0000

Forskarar skulle finne ut om edderkoppar som lever i område med stadige flaumar, toler å vere lenger under vatn enn same typen edderkoppar som lever i tørre område. Edderkoppane blei lagde under vatn, og forskarane sjekka kor lenge dei levde. Dei børsta forsiktig borti dei med ein liten kost for å sjå etter teikn til liv. Edderkoppane som kom frå flaumområde, levde i 28 timar under vatn. Dei andre klarte seg i 24 timar. Dette er jo veldig mange timar under vatn og imponerande nok i seg sjølv. Forskarane plukka opp dei drukna edderkoppane, og la dei til tørk. Men då skjedde det noko veldig rart som forundra alle. Etter eit par timars tid vakna alle edderkoppane opp og styrte på som før. Ja, som om ingenting skulle ha hendt. Drukna var dei så visst ikkje. Forskarane trur no at edderkoppane legg seg sjølv i koma og på den måten kan overleve under vatn. Så no treng du kanskje ikkje ha dårleg samvit for dei edderkoppane du skylte ned i vasken eller ned i do. Sjansen er til stades for at dei vakna til live så snart dei hadde tørt land under føtene igjen. No lurer forskarane på kor mange andre insekt som kan gjere det same trikset. Enno er det mykje her på jorda vi ikkje veit nokon ting om. Tida for under er ikkje forbi.

Edderkoppen på illustrasjonen har ingenting med forsøket å gjere!

Kjelde: National Geographics

Ikkje alltid slik vi trur det er!

Nana — Wed, 15 Jun 2011 11:17:32 +0000

Det er ikkje alltid slik vi trur det er. Vi trur til dømes at giftige slangar og fugl som ligg på reir og klekkjer ut sine søte små, ikkje passar så godt saman. Ja, vi trur at giftige slangar på ei nesten aud øy vil hive seg over både dei vaksne og dei små fuglane og ete dei i ein heil jafs. Men slik er det ikkje alltid.

På ei bitte lita øy utanfor kysten av Florida bur det haugevis av giftige slangar. Ja, det finst ein slange eller to på kvar ein meter av den vesle aude øya, som nesten ikkje har buskar eller tre. Ingen andre landdyr, anna enn nokre rotter, bur her, fordi det omtrent ikkje finst mat, og det finst slettes ikkje ferskvatn.

Så kva gjer at slangane trivst så godt her? Jau, tusentals sjøfuglar held til her i klekkjesesongen. Det finst andre øyar i nærleiken utan giftige slangar, men likevel føretrekkjer sjøfuglane denne vesle øya som heiter Seahorse Key. Eit forskarteam lurte litt på kva som eigentleg føregår på denne øya. Kvifor held sjøfuglane til her i klekkesesongen? Er det ikkje veldig farleg for dei då? Korleis kan det leve så mange giftige slangar her utan tilgang til ferskvatn? Og kva et alle desse slangane?

Svaret var overraskande for forskarane.

Fuglane har god tilgang på fisk i sjøen rundt øya. Dei gulpar opp fisk til ungane sine i eitt sett. Ungane et alt dei orkar, men likevel blir det massevis av oppgulpa fisk til overs. Denne fisken et slangane og kosar seg verre. Oppgulpa fisk inneheld alt av næring som dei giftige slangane treng. Dei stakkars rottene som prøver å overleve her, blir ofte etne av slangane. Og slik blir det aldri for mange rotter på øya. Forskarane trur at slangane instinktivt vil hindre rottene i å øydeleggje for fuglane, som trass alt er dei som kjem med mat til slangane.

Sjølv når dei små fuglane ramlar utor reiret og hamnar rett framfor nasen på ein slange, et han dei ikkje. Det er pussig. Forskarane trur dei har oppdaga eit strålande samarbeid mellom to artar ein slettes ikkje trudde det om, fugl og slange. Så lenge fuglane gulpar opp nok fisk til at slangane også er mette, sørgjer slangane for at ingen andre dyr trugar fugleungane. Slik er det ein vinn-vinn-situasjon for begge partar. Så det er altså ikkje utan grunn at sjøfuglane føretrekkjer denne aude øya full av slangar framfor ei slangefri naboøy.

Og for ordens skuld, illustrasjonsfoto syner ein norsk hoggorm som ikkje finst i Florida.

Norsk Barneblad for nysgjerrige barn – på nynorsk!

Vil du ha ein labraduddel?

Nana — Mon, 06 Jun 2011 12:58:21 +0000

Eller kanskje du føretrekkjer ein schnuddel?

I Australia på syttitalet begynte ein å blande ulike hunderasar. Mange reinrasa hundar er berre dyrka fram på grunn av utsjånaden. Ein hadde heilt gløymt helsa deira. Men det er liten vits i å vere ein pen hund når du har medfødd dårleg helse. Slik blir det når det blir avla på for få hundar. Ein vakker hannhund med mengder av diplom frå utstillingar blir para med ein annan vakker vinnar-hund, som til dømes er dotter hans. Dette blir gjort fordi ein vil at avkomet deira skal bli penast mulig. Slikt gjer ikkje vi menneske. Ein kan ikkje gifte seg med far sin eller med bror sin. Når nokon som er i nær slekt, får eit avkom, kallar vi det innavl, anten det gjeld dyr eller folk. Og det er nettopp for å unngå innavl at ekteskap mellom nære slektningar er forbode. Innavl kan gjere at medfødde sjukdomar går i arv.

Når ein avlar dyr, gjer ein det med tanke på å forsterke enkelte trekk og eigenskapar som til dømes at hunden skal sjå ut på ein spesiell måte eller oppføre seg på eit bestemt vis. Dersom du vil ha ein hundetype med store auge og små øyre, så tek du ein hundetype med store auge og parar med ein annan hundetype med små øyre. Så tek du det avkomet deira som har fått både små øyre og store auge, og parar vidare på. Slik held du på med å ta den hunden som passar best til målet du har sett deg, og til slutt har du, om alt går bra, ein perfekt hund med store auge og bitte små øyre.

Men kanskje har denne hunden dårleg helse? Kanskje var det ingen som tenkte på å passe på at berre svært friske og godlynte hundar var med i avlsprosjektet – at ingen hundar med sjukdom i familien sin vart avla på. Mange av dei reinrasa, populære hunderasane våre er avla på i så mange år at dei no begynner å få ei mengd medfødde sjukdommar. Til dømes har den tyske schæfer-hunden problem på grunn av innavl. Heile 89 medfødde sjukdommar kan ein stakkars schæferhund bli plaga av.

Labraduddelen er ein frisk og godlynt hund. Han er avla fram for å forsterke dei gode eigenskapane til labradoren og puddelen. Labraduddelen har fin, bølgjete, passe kort pels som røyter svært lite. Han har store, opne auge og er snill og tolmodig. Det flotte med labraduddelen er at han er tvers igjennom frisk. Her er det ingen innavl. I alle fall ikkje enno.

Så kanskje du vil ha ein labraduddel?

Norsk Barneblad for hundeglade barn – på nynorsk!

Akerselva er daud!

Nana — Wed, 09 Mar 2011 11:54:25 +0000

I løpet av 20 år har Oslo Kommune brukt meir enn 200 millionar kroner på å stenge gamle kloakkrør og å reinse Akerselva. No var elva endeleg frisk og fin og full av fisk. Men på berre ei natt er elva på nytt daud og tom for alt liv.

Tysdag 1. mars i år – langt nedi og langt inni fjellet ved Oset Vannrensingsanlegg sprekk eit rør og ingen oppdagar ulukka før neste morgon. Men då er alt liv i Akerselva allereie borte. 6 000 liter ufortynna klor har rent ut i elva i løpet av desse nattestimane. Ekspertane slår no fast at Akerselva er øydelagt. Det kan ta heile 8 år før elva på nytt er full av fisk og anna liv. Dette er djupt tragisk og svært fortvilande for Vann- og avløpsetaten i Oslo som er ansvarlege for røret som sprakk. Det er veldig trist for direktøren som har brukt mange år nettopp på å reinse Akerselva og gjere ho til ei god fiskeelv. No seier han at Vann- og avløpsetaten vil gjere alt i deira makt for å sikre seg mot slike ulukker i framtida. I tillegg vil dei også gjere det dei kan for å gjer Akerselva leveleg igjen. Slikt må ikkje hende igjen!

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Utrygge reservat

Nana — Tue, 30 Nov 2010 11:35:32 +0000

I Kenya er det heile 49 nasjonalparkar som til saman dekker 8 % av heile landet. I Kenya bur det no over 40 millionar menneske. Reservata eller nasjonalparkane er sjølvsagt oppretta for å ta vare på det ville dyrelivet i landet. Kenya har store inntekter frå turistar som kjem nettopp for å sjå ville dyr.

For å ta vare på dei ville dyra er det forbode å bu og jakte i reservata. Men likevel viser undersøkingar at dyra ikkje er trygge verken i eller utanfor reservata. Mange av dyra er såkalla migrerande dyr. Det betyr at dei vandrar på lange turar i løpet av eit år. Noko av problemet er at dyra vandrar utanfor reservatet også. Dyra veit jo ikkje kva som er reservat, og kva som ikkje er det. Dyra berre gjer slik dei alltid har gjort og går dit dei alltid har gått.

40 millionar menneske må sjølvsagt bu ein stad. I reservata er det ikkje lov å busetje seg, men rett utanfor er det jo lov. Og dermed veks det opp busetjingar rett utanfor grensene til reservata. Du kan sjølv tenkje deg at det ikkje er lett verken for dyra som er på vandring, eller for folket som bur der. Dette blir det trøbbel av. Og rett innafor på reservatet er det lett å få skote eit dyr om familien din svelt. Eit dyr frå eller til, tenkjer dei vel. Men til saman blir det ikkje så bra for dyrelivet.

Ein skikkeleg innsats er gjord for å auke talet på elefantar i Kenya. No er det så mange elefantar at det også er eit problem. Elefantane trakkar ned graset og øydelegg skogen som antiloper og andre hjortedyr skal gøyme seg i og ete av. Dei som bur i landsbyane nær reservata der elefantane likar å vere, er heller ikkje så lukkelege over å ha slike store dyr som naboar. For ein elefant berre går dit han vil og et det han har lyst på.

For Kenya er det veldig viktig at alle dei ville dyra har det bra, og at turistar framleis kan kome for å sjå dei. Turistar på safari er ei av dei største inntektskjeldene for landet. I dei siste 30 åra har 40 %, altså nesten halvparten, av dei ville dyra forsvunne. Dette er ikkje bra, verken for folk eller dyr.

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Treng vi pelskåper?

Nana — Wed, 17 Nov 2010 12:59:15 +0000

I det siste har vi lese mykje trist om pelsdyr som har det vondt. I avisene har vi sett bilete av dyr med stygge sår og tronge bur. I alle tider har menneske brukt pels til å halde seg varme i kalde vintrar. Men i gamle gamle dagar levde desse dyra fritt og blei jakta på for pelsen sin og kanskje også for kjøtet sitt. No om dagen lever desse dyra i bur og blir avla opp for å bli flådde og sydde til varme klede for frostige menneske. At vi held husdyr til mat og anna er jo slik det er, men alle er samde i at husdyra våre må ha det bra. Difor har vi Mattilsynet som skal sjekke husdyrhald over heile landet og sjå at alle lover og reglar blir haldne og at dyra har det bra. Slik skal det jo vere i pelsdyrnæringa også, men mykje tyder på at mange av desse dyra likevel ikkje har det bra. Det er fælt å lese at dei som driv med pelsdyr seier at «litt skadar» må ein rekne med.

Kanskje er det ekstra vanskeleg å halde slike dyr innesperra i bur? Vi snakkar jo om mink og rev som begge er rovdyr og ikkje tamdyr. Og set du rovdyr i bur så blir det vel både slossing og skadar? Om pelsdyrnæringa skal vere liv laga i framtida må dei finne betre løysingar enn i dag. Dyra må ikkje lide slik som det er vist mange døme på i avisene siste tida. Om ein driv med dyr så er det ikkje rom for «litt skadar». Dyr i fangenskap skal ha eit rimeleg bra og skadefritt liv. Det er eit minste forlangande.

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Kongekrabben er ute på tur!

Nana — Tue, 02 Nov 2010 10:17:14 +0000

Den kjempedigre krabben har i fleire år spreidd seg nedover langs norskekysten, og mange meiner han øydelegg for andre krabbar og dyr som lever på sjøbotnen. Kongekrabben er både stor og svolten og et det meste han finn på botnen. Han reinskar godt opp der han fer forbi. Ingen fiendar har han heller, og det er sjølvsagt ikkje bra. Men kongekrabben smakar godt og blir stadig meir populær på matborda, og godt er det. Truleg må vi passe på så dei ikkje blir for mange og øydelegg for alt anna liv langs kystlina vår.

Ei ny studie frå Varangerfjorden syner at kongekrabben reinskar havbotnen for alle andre dyr som lever der. Dei vanlege artane er redusert så mykje som 80 til 95 prosent. Dei artane som «luftar» havbotnen ved å tilføre vatn som inneheld oksygen blir borte. Det betyr at havbotnen blir forgifta av hydrogensulfid på grunn av mangelen på oksygen. Slik blir havbotnen lagt aude.

Men det er ikkje berre norskekysten som er truga av den digre krabaten. No har kongekrabben nådd kanten av Antarktis eller Sørpolen. Den globale oppvarminga gjer det muleg for mange artar å overleve i havområde som før var for kalde. Med ei til to grader varmare vatn kan mange artar finne nye område å leve i, som til dømes Antarktis. Dette er ikkje så bra. Havet rundt Antarktis har alltid fått vere i fred, nettopp fordi det er så kaldt. Her har det gjennom millionar av år utvikla seg eit heilt spesielt liv. Enno er det slik at langt, langt nede i djupet lever dyr og organismar ingen menneske har sett. Men dette kan ta slutt om kongekrabben får ture fram som no. Kongekrabben likar seg i både kaldt og svært djupt hav, og havet rundt Antarktis er fullt av god mat for slike glupske vesen. Her må noko gjerast før det er forseint.

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Nokon går og andre kjem…

Nana — Tue, 03 Aug 2010 12:55:18 +0000

Vi les nesten dagleg om utrudningstruga dyr og insekt. Men visste du at det enno er mange dyr og insekt som ennå ikkje er oppdaga? Berre denne sommaren har forskarar funne fleire dyr og insekt som vi ikkje visste fanst. Utanfor kysten av Canada har ein til dømes funne fleire ukjente artar djupt nede på havbotnen. Spesielt i dei djupe hava veit vi lite om kva som lever. Her er to «nye» artar frå havet utan for Canada. Ein kjempesøt lilla blekksprut som forskarane tvilar på at dei har sett før og ein vakker «sjøpenn» som har namnet sitt fordi han liknar litt på ein gammaldags fjørpenn til å dyppe i blekk.

Les meir på nettsidene til National Geographics

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Vips så kom det to nyfødde pandaungar!

Nana — Thu, 24 Jun 2010 09:45:11 +0000

Dyreparken i Kristiansand har fått to nye bittesmå bebuarar. Plutseleg så var dei berre der. Klokka halv tre tysdag ettermiddag oppdaga ein dyrepassar at den raude pandahoa, som dei akkurat hadde fått frå København, ikkje lenger var aleine. To ørsmå byltar låg tett inntil ho. Dyrepassaren skjøna sjølvsagt med ein gong at pandahoa hadde fått kvelpar. To små blinde nøster.

Mor deira er ein raud panda frå Himalaya som er utrudningstruga og difor er dette ekstra gledeleg. Ein panda føder så bittesmå ungar at det er vanskeleg å sjå om ei hoe er gravid eller ikkje. No følgjer dyrepassaren nøye på at pandamora passar godt på dei nyfødde små. Held dei varme og gir dei nok mjølk. Sidan dei er så bittesmå og heilt blinde er det veldig viktig at mor klarer å ta godt vare på dei den første tida. Pandaungar er nemleg heilt hjelpelause, ja akkurat som vi er når vi er spebarn. Men fram til no ser det ut til at den unge mora er ei skikkeleg flink mor.

Norsk Barneblad gratulerer vesle pandamor og ønskjer henne og dei to små nøsta hennar ein retteleg god og varm sommar! Måtte dei to små vekse til og trivast.

Foto Ole Martin Buene/Dyrparken

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Obsession – ein parfyme for jaguarar

Nana — Wed, 09 Jun 2010 13:10:00 +0000

Moteskaparen Calvin Klein er kjent for parfymen Obsession som mange damer over heile verda brukar. Vi damer tek jo på litt parfyme for å dufte ekstra godt og slik tiltrekke oss menn, men det vi ikkje visste er at jaguarar også likar Obsession. I Guatemala har forskarar eksperimentert med mange ulike lukter for å lokke jaguarane fram frå jungelen og til å stå stille lenge nok til å kunne fotografere dei. Dette er viktig for å vite kor mange jaguarar som lever i ulike områder. No har forskarane funne den rette dufta. Nemleg parfymen til Calvin Klein, Obsession. Så til alle unge damer som har tenkt seg inn i jungelen der dei store kattedyra held til, tenk deg om før du brukar Obsession. På norsk tyder obsession fiks ide eller tvangstanke på norsk.

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Den nye vennen til Fantorangen?

Nana — Mon, 15 Mar 2010 11:34:29 +0000

Nei, det er det nok ikkje. Dette er ein axolotl, ein salamander frå Mexico. Utruleg søt, ikkje sant? Og det er det ikkje berre vi to som tenker. Axolotlen er populær som akvariedyr over det meste av verda. I USA er dei kjempepopulære og har eigne fanklubbar. Ja, både i Sverige og Danmark får du kjøpt dei. Men her i landet er det forbode.

I det fri finst han nesten ikkje lenger. Xochimilco-sjøen i det sentrale Mexico er einaste staden der han lever i sitt naturlege element. Ja, som vill er han utrudningstruga, men sidan han er så populær som akvarie-salamander så døyr han nok ikkje ut med det første.

Axoltlen blir brukt som forskningsdyr. Det finst fleire mutasjonar. Ja, forskarane har til og med avla fram ein som er sjølvlysande grøn. Og om det ikkje var nok så er axolotlen rekna som ein delikatesse blant enkelte folk. God som grilla seier de. Huff og huff!

Axolotlen lever til han er 10 – 15 år gammal. Han kan faktisk bli 45 cm lang. Men det vanlege er omtrent 20 til 25 cm lang.

Vil du vite meir så kan du lese på http://no.wikipedia.org/wiki/Axolotl

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Songsvaner har høgderekorden!

Nana — Mon, 08 Mar 2010 09:53:46 +0000

Songsvaner liker å flyge høgt. Ein pilot i eit fly over Ytre Hebridane såg ein gong songsvaner på heile 8 230 meters høgd, altså over åtte kilometer oppe i lufta. Der oppe er det rundt minus 50 grader, og lufttrykket er berre ein tredjedel av trykket ved bakken. Dette skal vere verdsrekord i høgdeflyging for fuglar.

Dette kan du lese i Norsk Barneblad denne månaden.

Men vi kom i skade for å trykke eit foto av to knoppsvaner. Det kan du sjå på den svarte kulen knoppsvanene har høgt oppe på nebbet. Ein slik svart kul har ikkje songsvanene ellers er dei like vakre begge to :-) Men her har du fire songsvaner på tur.

Takk til Sofie.

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Gje mat til småfuglane!

Nana — Wed, 03 Feb 2010 12:15:02 +0000

Mange småfuglar kjempar for å overleve i kulda. Denne vinteren er ekstra hard for dei. Småfuglane er så små og lette at dei har problem med å halde kroppstemperaturen sin oppe. Og skal dei greie det treng dei nok mat. Du kan godt lage fuglematen heime på kjøkenet ditt og det treng ikkje koste så mykje.

Smelt feitt i ei panne og bland inn litt fuglefrø. Har du ikkje fuglefrø kan du også bruke brødsmular. Hell blandinga i små jogurtbeger. Sett dei i kjøleskapet over natta så blandinga stivnar skikkeleg. Dagen etter kan du legge dei på fuglebrettet eller henge dei opp. Du kan dra ein hyssing igjennom med ein knute under tjukkaste delen. Har du ein liten pinne så kan du også stikke den på tvers gjennom – slik har fuglane noko å stå på også.

Så kan du sette deg godt til rette i godstolen bak glaset og sjå kor glade alle dei fine småfuglane våre blir. Kanskje har du på lur ein kikkert eller eit kamera også…

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Norske sjøfuglar døyr ut

Nana — Tue, 19 Jan 2010 12:20:31 +0000

Krykkje, lomvi, makrellterne og raudnebbterne er i ferd med å forsvinne frå kysten vår. Toppskarv, svartbak, sildemåse og lundefugl er også i fare. Dette kjem fram i ein rapport frå Fylkesmannen i Hordaland og Sogn og Fjordane. Totalt sett er sjøfuglane redusert med 70 % sidan 1995. Årsaken er ein kombinasjon av overfiske og klimaendring seier forskarane. Sjøfuglane våre lever av småfisk dei finn ved korte og raske dykk i sjøen. No må dei finne fisken djupare på grunn av overfiske av overflate-fisk eller tobis som det også blir kalla. Sjøfuglane må finne anna å ete og mange av dei klarer ikkje dette og døyr difor av svolt.

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Teikn ein sjiraff!

Nana — Wed, 06 Jan 2010 10:50:49 +0000

Make giraffes – not war!

Ola og Jørgen bur i Stavanger. Dei er kompisar. Før jul vedda Ola med Jørgen at han kunne få samla inn ein million sjiraffar innan 2011. Jørgen vedda imot. På kort tid har Ola samla inn nesten ein halv million handlaga sjiraffar frå heile verda. Tøft. Kanskje du vil vere med? Gå til www.onemilliongiraffes.com og sjå på alle dei kule sjiraffane som er innsende. Trur du Ola vinn veddemålet?

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Juletida er farleg for kjæledyra våre

Nana — Wed, 16 Dec 2009 12:51:06 +0000

All den gode maten og alt godteriet kan øydeleggje helsa til kjæledyra våre. Du veit sikkert godt at hundar og kattar ikkje skal ete salt pinnekjøt og feit ribbe. Men at mørk sjokolade kan ta livet av både hund og katt, og at julebaksten kan vere giftig for dyr, det visste du kan hende ikkje.

Opne konfektøskjer og freistande kakefat og anna snadder er vanskeleg å motstå for ein hund eller katt. Så pass godt på kva som står framme på borda når dyra er åleine. I jula skjer det ofte mykje i huset, med besøk og gode måltid, og gode vanar blir gjerne endra i denne perioden.

Gløym heller ikkje at julepapir, innpakningsband og levande ljos er farleg for husdyra våre.

Seks tips for ei trygg jul for kattar og hundar

På julekvelden passar du på innpakningspapiret og innpakningsbanda. Pakk det bort så snart utpakkinga er over.
Ikkje gje hunden eller katten salt pinnekjøt eller feit ribbe.
Unngå sjokolade. Berre 140 gram mørk sjokolade er nok til å ta livet av ein hund på 25 kilo. Så alvorleg er det.
Pass godt på julekakene. Gjærdeig kan sprenge på i magesekken og gje skikkeleg mageknip. Det kan også føre til alkoholforgifting. Gjær er ikkje bra for dyremagar.
Pass på juledekorasjonar med planta julestjerne i. Julestjerna er nemleg giftig, og mange andre blomeslag vi nyttar i jula, er også giftige. Hald dyra unna!
Levande ljos, opne peisar og varme gryter er sjølvsagt farleg. Kvart år er det mange kattar og hundar som kjem til veterinæren med brannskadar. Tynne leidningar med juleljos er freistande å tyggje på for små kattar og kvelpar. Pass på!

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Kattar på jobb

Nana — Mon, 28 Sep 2009 17:35:10 +0000

I St. Petersburg i Russland finn vi eit museum med meir enn tre millionar kunstverk. Ja, Hermitage er eit av dei viktigaste musea i verda. Den vakre og kjempestore bygningen er gammal, og samlinga går heilt tilbake til Peter den store si tid. Ein svær kjellar husar dei kunstverka som ikkje er utstilte. Slike store kjellarar er populære for mus og rotter, og dei kan gjere stor skade på kunstverka.

Dotter til Peter den store, tsarina Elizabeth, fann løysinga på problemet med gnagarane. Ho bad folk om å sende sine beste musefangarar til slottet. Og som sagt, så gjort. Hermitage fekk sin eigen vesle hær av kattar. Dei sytte for at ingen rotter eller mus sprang rundt i gangane, men blei til kattemat, alle som ein. På den tida var Hermitage ikkje noko museum, men det private slottet til Elizabeth. Og seinare, då Hermitage blei museum, heldt kattane fram med å bu der og gjere jobben sin. Ja, dei levde altså igjennom Napoleonskrigen, den russiske revolusjonen og første verdskrig. Men under andre verdskrig svalt kattane i hel saman med mange, mange menneske. Då den krigen var over, kom det nye kattar for å gjere jobben, og etterkomarane deira jobbar der enno.

Har du auga med deg, kan du sjå dei utanfor og rundt omkring på gardsplassane i Hermitage. Flesteparten av kattane held seg helst i kjellaren, men av og til kjem dei opp ein tur for å få litt frisk luft og litt sol.

I meir enn 200 år har kattane halde Hermitage musefritt. Bra jobba!

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Fisk har vondt av å bli fiska

Nana — Thu, 10 Sep 2009 13:36:29 +0000

Au au au! Ivrige hobbyfiskarar har alltid sagt at fisken ikkje kjenner smerte når han hamnar på kroken. Men Janicke Nordgreen, Noregs veterinærhøgskole, fortel noko heilt anna. Fisk har senter i hjernen som tek imot signal om skadelege stimuli, altså kjenner fisken smerte. Fisk har dessutan nerveceller som fangar opp signal, og ein hjerne som kan tyde signala. Ja, som vi menneske. Smerte er viktig for å overleve. Utan evne til å føle smerte er det lett å skade seg sjølv. Måten fisk oppfører seg på, syner også at dei prøver å unngå smerte.

Så no veit vi det – fisk har vondt av å bli fiska, anten det er på ein krok, på ei line, i eit garn eller i ein trål.

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!

Den største katten i verda

Nana — Mon, 18 May 2009 12:48:40 +0000

Ute i naturen lever ikkje tigrar og løver i same området. Dei møtest faktisk aldri. Difor finst det sjølvsagt verken ligrar eller tigonar ute i jungelen. Ein liger er eit kattedyr som har tiger til mor og løve til far. Ein tigon har løve til mor og tiger til far.Det største kattedyret i verda er ein liger som heiter Hercules. Han er 3,70 meter høg og veg 400 kilo. Han sluker opp til 45 kilo mat på ein gong, men på ein normal dag et han 9 kilo reint kjøtt. Hercules bur i dyreparken Jungle Island i Florida og står oppført i Guinness rekordbok som det største kattedyret i verda.

Jungle Island skriv på sine heimesider at Hercules ikkje er eit resultat av planlagd avl eller kunstig inseminering. Men dette er det ikkje alle som trur på. Organisasjonen Big Cat Rescue tek kraftig til motmæle. Avling av ligrar er ikkje bra. Ligrane får ofte store helseproblem. Tigermødrene har alvorlege problem med å føde så store ungar. Ofte endar ein slik fødsel i keisarsnitt.

Big Cat Rescue ber folk la vere å besøke dyrehagar med ligrar eller tigonar. Om ingen vil betale for å sjå dei, er det heller ingen grunn for dyrehagane til å ale dei opp.

Fakta om ligrar

Ein liger er avkom av løve og tiger, avla kunstig.
Far er løve og mor er tiger.
Det motsette er ein tigon, som har løvemor og tigerfar.
Ligrar blir enormt store.
Tigonar blir ofte mindre enn tigrar.
Mange ligrar lir av sjukdomen gigantonomi, det vil seie at dei sluttar aldri å vekse.
Mange ligrar er sterile, men ikkje alle.
Den største nolevande ligeren, Hercules, er 3,70 m høg og veg 400 kg.

Norsk Barneblad for glade og opplyste barn – på nynorsk!